دلتاس از یکتاس - پوسیدگی دندان - چگونه از پوسیدگی دندان جلوگیری کنیم؟

چگونه از پیشرفت پوسیدگی دندان جلوگیری کنیم؟ | قسمت اول

چون این ماده می تواند با برخی داروها از جمله مهارکننده های آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE inhibitors)، انسولین، مهارکننده‌های مونوآمین اکسیداز (MAO inhibitors) و برخی قرص های ضد بارداری خوراکی، تداخل داشته باشد. پوسیدگی های دندان، سوراخ (حفره) های کوچکی در دندان شما هستند که با گذر زمان عمیق تر و بزرگ تر می شوند؛ این مسئله زمانی اتفاق می افتد که مینای محافظ دندان توسط باکتری ها یا اسیدها خورده شود. همین امر، یکی از دلایل مهمی است که دندان ها باید مرتباً توسط دندانپزشک بررسی شوند؛ چون ممکن است دندان پوسیده شده باشد اما بخاطر نداشتن هیچ گونه علائمی، متوجه آن نشده باشید. اگر شما تاکنون حساسیتی نداشته اید، اما ناگهان و بعد از خوردن غذا یا نوشیدنی گرم، سرد یا شیرین دندانتان حساسیت نشان داده است، احتمالاً پوسیدگی دندان دارید.

با فن تریکس در قسمت دوم از این مقاله نیز همراه باشید تا با روش های درمان پوسیدگی و همچنین راههایی که مانع از پوسیدگی دندان می شوند آشنا شوید. • اگر با وجود نوشیدن آب زیاد، دهانتان همچنان خشک باقی می ماند، احتمالاً علامتی از یک مشکل را نشان می دهد، پس سریع به دکتر مراجعه کنید. اگر احساس کردید که دندانتان در حال پوسیدگی است، تا زمان مراجعه به دندان پزشک سعی کنید از آدامس های حاوی زایلیتول استفاده کنید. تا رسیدن زمانی که نوبت مراجعه شما به دندانپزشک فرا برسد، می توانید برای جلوگیری از پیشرفت پوسیدگی، اقدامات زیر را انجام دهید. • دندان درد: زمانی که پوسیدگی دندان آنقدر عمیق شده که به عصب دندان می رسد، شما به طور مداوم در دندان هایتان احساس درد می کنید.

آب نمک، خاصیت ضدعفونی دارد، برای همین دندان پزشکان استفاده از آن را راهی برای مبارزه با عفونت دهان و دندان می دانند. همچنین با جذب مواد معدنی جدید (رِمینرالیزاسیون یا دوباره معدنی شدن) در قسمت مینای دندان، باعث استحکام دندان می شود. دهانتان را مرطوب نگه دارید و پس از خوردن غذا، دهانتان را بشویید تا از پوسیدگی دندان یا پیشرفت پوسیدگی جلوگیری کنید. • مواد غذایی با نشاسته زیاد مانند نان، سیب زمینی، ماکارونی و … می توانند محیطی برای رشد باکتری ها فراهم کنند. حساسیت دندان به این موارد، همیشه نشانه پوسیدگی دندان نیست و بسیاری از افراد به طور طبیعی دندان هایشان حساس است.

درمان پوسیدگی و خرابی دندان و علت آن

برخی دندان پزشکان معتقدند که آمالگام استحکام بیشتری نسبت به کامپوزیت و باندینگ دندان دارد اما به این دلیل که این مواد تیره رنگ و قابل رویت هستند معمولا کامپوزیت دندان  ترجیح داده می شود و از آمالگام تنها برای پر کردن دندان های عقب استفاده می شود و برای دندان های جلو همیشه از کامپوزیت که همرنگ دندان است و ظاهری طبیعی دارد استفاده می شود. رعایت بهداشت دهان و دندان شامل مسواک زدن به دندان ها برای حداقل دوبار در روز،  کشیدن نخ دندان برای حداقل یک بار در روز، جرم گیری و سفید کردن دندان ها(به صورت حرفه ای توسط دندانپزشک) هر شش ماه یک بار و مراجعه به دندانپزشک و معاینه با اشعه ایکس (برای تشخیص پوسیدگی) حداقل یک بار در سال است.

درست است که پوسیدگی دندان دوباره برنمیگردد اما لازم است شخص در طول عمر خود چند بار پر کردگی دندان خود را عوض کند چرا که وجود اسید ناشی از باکتری ها در دهان ، فرسایش ماده پر کننده و عدم رعایت بهداشت دهان و دندان می تواند موجب تضعیف و شکستن پرکردگی دندان شود. لازم است پس از هربار مصرف خوراکی های شیرین دندان های خود را مسواک بزنید و از دهانشویه استفاده کنید به همین خاطر بهتر است که غذاهای شیرین جویدنی مثل شکلات یا میوه های خشک را همراه با وعده غذایی اصلی مصرف کنید و نه به عنوان میان وعده. روش های درمان پوسیدگی دندان شامل پر کردن دندان ، عصب کشی و روکش دندان است و در صورتی که پوسیدگی بسیار خفیف و در مراحل اولیه باشد با  فلوراید تراپی و تنها صیقل دادن دندان برای جلوگیری از پوسیدگی دندان قابل درمان است.

با مراجعه به دندانپزشک و معاینه دندان با رادیوگرافی، بدون علائم پوسیدگی دندان ، پوسیدگی به راحتی قابل تشخیص است و و قبل از اینکه گسترش پیدا کند و باعث ایجاد علائم آشکاری مانند حفره در دندان شود ، قابل درمان است. در صورتی که پوسیدگی و خرابی دندان بسیار گسترش یابد و به ریشه و عصب دندان برسد موجب درد دندان می شود که این درد خصوصا در هنگام قرار گرفتن دندان در معرض گرما و سرما و غذا یا نوشیدنی های شیرین شدت می یابد. در صورتی که قسمت خراب شده دندان به خوبی تراشیده شده و پاکسازی شود و عمل  پر کردن دندان  و درمان پوسیدگی دندان به نحو مناسب انجام شود، پوسیدگی دندان برای مدت طولانی و گاهی برای همیشه از بین می رود.

راه دیگری که در پیشگیری از پوسیدگی دندان بسیار موثر است انجام روش شیاربندی (فیشورسیلانت) می باشد که معمولا فیشور سیلانت برای کودکان و بعد از اینکه دندان های آسیاب آن ها درآمد به کار گرفته می شود.

پوسیدگی و خرابی دندان: درمان و علت

به هر حال از دست دادن دندان ها می تواند بر ظاهر و عملکرد دندان های اطراف دندان از بین رفته تاثیر داشته باشد و به همین دلیل دندان پزشک ممکن است از یک کاشت دندان مصنوعی ، پل یا ایمپلنت  دندان   برای جایگزین کردن دندان از دست رفته و فضای خالی باقیمانده از آن استفاده کند. سوراخ معمولاً تا زمانی که به میزان زیاد رشد نکرده و اعصاب دندان را تحت تاثیر قرار ندهد یا باعث ایجاد ترک در دندان نشود، بدون درد خواهد بود البته در مواردی بصورت خال سیاه روی دندان و یا لکه های سفید خود را بروز می دهد. امروزه پیشرفته‌ترین روکش‌های دندانی در دنیا روکش‌های نشکن و مقاوم زیر کونیوم بوده که یک لایه سفید رنگ از عنصر زیرکونیوم اکسید (Zirconium Oxide ) میزان استحکام دندان هنگام جویدن را تا 1200 مگا پاسکال بالا می‌برد.

سیلانت باعث درزگیری مینای دندان شده  و  پوسته سختی را ایجاد می‌کند که اجازه نمی‌دهد ذرات غذا و باکتری‌ها وارد شیارهای ظریف روی دندان شود و در جلوگیری از پوسیدگی دندان نقش مهمی دارد. سازگاری بسیار بالای روکش‌های زیرکونیا با بافت زنده و سازگاری بیولوژیکی آن با مخاط دهان و نمای منحصر به فرد و کاملا طبیعی این روکش ها باعث شده که به عنوان بهترین روکش دندان شناخته شوند. علاوه بر رفع علت دندان درد در این زمان دندان پزشک وضعیت عفونت های احتمالی دندان را بررسی کرده و از دارو برای ضد عفونی کردن و از بین بردن عفونت در صورت نیاز استفاده می کند. یا با از دست دادن دندان‌ها احساس می‌کنید روزهای جوانی را پشت سر گذاشته‌اید؟ از دست دادن دندان و دندان‌های مصنوعی شل زندگی اجتماعی بسیاری را تحت الشعاع قرار می‌دهد.

روکش دندان ساخته شده از زیرکونیوم (زیرکونیا) ظاهر و ساختار یک دندان طبیعی را شبیه سازی می‌کند، اما به سادگی روکش‌های ساخته شده از پرسلاین یا سرامیک شکسته نمی‌شوند. برای پوسیدگی های وسیع تر، دندان پزشک ممکن است از یک روکش دندان سفارشی بر روی دندان برای اصلاح طرح لبخند استفاده کرده و این روکش را بر روی تاج طبیعی دندان قرار دهد. اجازه ندهید روز دیگری از عمر گرانبهایتان در اندوه زیبایی از دست رفته سپری شود، هم اکنون نخستین گام را برای افزایش اعتماد به نفس خود و جذاب ساختن لبخندتان بردارید!. درد دندان یا احساس سوزش به خصوص پس از مصرف مواد غذایی شیرین، گرم، یا سرد و بوی بد دهان می تواند نشانه ای آشکار از ایجاد دندان پوسیده  یا کرم خورده می باشد.

پوسیدگی دندان

علت ایجاد پوسیدگی در این حالت بدین دلیل است که شاید فرد همیشه مسواک زده ولی در کنار این وضعیت همیشه نیز آدامس بجود و قند دائمی را در داخل دهان داشته باشد و یا فرد ممکن است مرتب نوشابه های گازدار مصرف کند ( در داخل نوشابه هم قند و هم اسید وجود دارد) و یا هم چنین خوردن دائم آب نبات، شربت و کلیه چیزهایی که قند دارد. پوسیدگی دندان در یک لحظه و یک روز انجام نمی شود، بلکه مدت زمانی لازم است تا مینا حل شده و بافت نرم مینا از بین برود تحقیقات نشان داده است که بعد از خوردن غذا و رسیدن مواد قندی به میکروبهای پلاک ۲ تا ۵ دقیقه طول می کشد تا اسید ایجاد شود. وضعیت بزاق دهان و سلولهای موجود در آن، شکل و فرم دندان، طرز قرارگیری دندانها، جنس و نظایر اینها تا حدودی در میزان پوسیدگی تأثیر دارند، علاوه بر این برخی از مردم در برابر عوامل مخرب مقاومت بیشتری نشان می دهند.

اگر شما مثلا به خاطر شرایط پزشکی خاص در معرض پوسیدگی دندان قرار دارید دندان پزشک شما ممکن است دهان را با یک ماده ضد باکتری خاص شستشو دهد و یا از درمانهای دیگر برای کاهش باکتری های مضر در دهان شما استفاده کند. اگر یک کودک خردسال دارید از دندانپزشک خود بپرسید چه میزان از از خمیر دندان حاوی فلوراید باید استفاده کنید تا فرزندتان بتواند از مزایای مبارزه با ایجاد پوسیدگی دندان بدون گرفتن فلوراید اضافی بهره مند شود. علاوه بر این نوزادان در هنگام شب هم چندین مرتبه از شیر استفاده می کنند و پس از آن امکان تمیز کردن دندان ها وجود ندارد و بزاق دهان هم هنگلم شب کمتر است در نتیجه نوزاد دچار پوسیدگی دندان می شود.

این سطوح عبارتند از: شیارهای سطح جونده: سطح جونده دندانهای آسیا شیارهای باریک و عمیقی دارد که محیط مناسبی برای زندگی و رشد میکروبها فراهم نموده و دندان از این محل دچار پوسیدگی می گردد. شما ممکن است از تشکیل حفره در دندان خود اگاه نباشید،به همین دلیل مهم است حتی زمانیکه فکر میکنید دهانتان خوب است به طور منظم معاینات دندان پزشکی داشته باشید و دندان خود را تمیز کنید. سوراخ شدن دندان در محل پوسیدگی، گاهی میزان این تخریب کم است و فقط با معاینه دقیق مشخص می شود و گاهی مقدار زیادی از دندان از بین می رود، به طوری که شخص فکر می کند دندان او شکسته است. بطور کلی پوسیدگی دندان بیشتر بیماری نوجوانان است، یعنی دندانها معمولاً بلافاصله بعد از بیرون آمدن بیشتر خراب می شوند، تا در سنین بالاتر که مدتی از حضورشان در دهان گذشته است.

چه عواملی باعث پوسیدگی دندان می شود؟

دندانپزشک کلینیک دندانپزشکی شبانه روزی غرب تهران به بیماران نمی گوید که شیرینن جات نخورید، می گوید مراقب ریسک خرابی دندان هایتان باشید. عوامل دیگری مثل ارتودنسی، استفاده از فلوراید، سیلانت دندان، و بهداشت دهان به صورت روزانه هرکدام تفاوت هایی ایجاد می کنند. به خاطر همین است که دندانپزشک کلینیک دندانپزشکی شبانه روزی غرب تهران بسیار توصیه به مسواک زدن و نخ دندان می کند. طوری که در طی روز یک حس بدی روی دندان هایتان به وجود می آورند که تا مسواک نزنید یا نخ دندان نکشید، از بین نمی رود. در صورتی که بهداشت دهان را رعایت نکنید، این پلاک ها آرام آرام مواد معدنی دندان را از بین می برند.

به خاطر اینکه پلاک اسیدی می باشد، روی دندان ها می نشیند و سعی در خراب کردن مینای دندان دارد. بجای اینکه قورت داده شود، طبیعت چسبنده پلاک ها باعث می شود به دندان ها مانند پچسب بچسبند. تکه های ریز شیرینی جات با باکتری دهان ترکیب می شود تا جایی که ترکیبی اسیدی می شود. به خاطر اینکه شیرینی جات غذای باکتری ها هستند و باعث پوسیدگی دندان ها می شوند. با این وجود، این موارد بستگی به تعداد دفعاتی است که قند و شیرینی مصرف می کنید. جلوگیری از پوسیدگی دندان راحت است، در صورتی که ساده ترین موارد را رعایت کنید. زمانی که می خورید، بدن غذاها را به تکه های کوچکتری می شکند، تا هضم شوند.

طوری که در آخر منجر به بیماری به نام ” cavities” یا پوسیدگی می شود. با این موارد ببینید که چطور می توان بروز پوسیدگی دندان را کاهش داد. در ضمن دندان ها را ضعیف می کند و در آخر منجر به پوسیدگی آن می شود. خیابان امام خمینی (سپه سابق) ، بین رودکی و پل نواب ، کوچه خبازان ، پلاک ۲ ، کلینیک دندانپزشکی شبانه روزی فروردین. شماره های تماس :               02166362334 / 02166362212 /02166362007 / 02166362805 / 3-02166376001.

پیشگیری از پوسیدگی وروش های درمانی

اگر دندان شيري پوسيده منجر به آبسه شود، مي تواند باعث آسيب به دندان دائمي اي شود که زير آن وجود دارد، پس در اين گونه موارد، بايد حتماً به دندانپزشک مراجعه کرد؛ البته براي رفع نگراني در مورد هزينه هاي بالاي دندانپزشکي، بايد اين نکته را متذکر شد که اگر پوسيدگي دندان شيري بسيار جزئي باشد يا کمتر از ۶ ماه ديگر به افتادن دندان مانده، مي توان با شرط رعايت دقيق تر بهداشت دهان، از پر کردن دندان صرف نظر کرد؛ البته تشخيص اين دو مورد فقط از عهده دندانپزشک برخواهد آمد، چرا که گاهي اوقات، ظاهر دندان پوسيدگي کوچکي دارد، اما پوسيدگي از زير به قسمت هاي داخلي تر نفوذ کرده است.

متاسفانه بسیاری از والدین فکر میکنند پوسیدگی دندانهای جلوی کودکشان به قطره آهن مربوط است و کودک را از قطره آهن محروم  میکنند ودر آینده مشکل کم خونی نیز به او اضافه خواهد شد در حالیکه علت پوسیدگی فقط بدلیل عدم رعایت بهداشت دهان بویژه در نصف شب پس از هر بار شیردهی میباشد. استفاده موضعی از فلوراید علاوه بر اینکه به خودی خود اثر ضد میکروبی دارد باعث ایجاد کریستال های فلوروآپاتیت در مینای دندان می شود که این کریستال ها نسبت به کریستال های معمول هیدروکسی آپاتیت که در ساختار طبیعی دندان وجود دارند مقاومت بیشتری در مقابل پوسیدگی دارند. دندان های آسیا بخصوص اولین آسیای بزرگ دائمی دارای شیار های عمیقی هستند که باعث می شود مواد غذایی و میکروب های پوسیدگی زا درآن جای بگیرند با پوشاندن شیار های این دندان ها توسط مواد شیار پوش (فیشورسیلنت) می توان از بروز پوسیدگی در آنها پیشگیری کرد.

تمیز کردن لثه ها پیش از رویش دندانها به کاهش میکروبهای پوسیدگی زا تا بعد از رویش دندانها کمک میکند، بویژه اینکار را باید بعد هر بار شیردهی در نصف شب انجام داد چرا که بزاق دهان در طی شب کاهش می یابد و نمیتواند عملکرد ضد میکروبی خود را انجام دهد. علاوه بر پوسیدگی، شکستگی و ترک های روی دندان که میتواند به دلیل آسیب های فیزیکی و ضربه به دندان ایجاد شود، راهی برای نفوذ باکتری های موجود در دهان به پالپ دندان ایجاد کرده و به همان طریقی که گفته شد موجب مرگ دندان و ایجاد عفونت و آبسه می شود. با توجه به اینکه بر اساس تحقیقات گسترده و طولانی مدت وجود فلوراید در ساختار دندان میتواند باعث استحکام دندان نسبت به اسید های تخریب کننده دندان و مقاومت در برابر پوسیدگی گردد، باید با روشهای مختلف دندان را در مجاورت فلوراید قرار داد.

چگونه از پوسیدگی دندان در کودکان پیشگیری کنیم؟

اغلب کودکانی که دارای دندان های پوسیده (به ویژه در دندان های پیشین ) هستند به خاطر زشتی دندان ها مورد تمسخر همسالان خود قرار گرفته و گوشه گیر می شوند و از جمع هم بازی ها کناره گیری می کنند، بنابراین واضح است که تا چه حد پوسیدگی دندان می تواند تاثیر منفی در کیفیت زندگی کودکان داشته باشد. در صورتی که هنگام رویش دندان های دایمی در دهان، دندان های شیری پوسیده وجود داشته باشد، خطر انتقال میکروب ها از دندان های شیری به دندان های دائمی وجود دارد، در این هنگام چنانچه مسواک زدن و مراقبت روزانه به طور صحیح انجام نشود، امکان بروز پوسیدگی در دندان های دائمی افزایش پیدا می کند.

در بدو رویش دندان های کودک می توان با استفاده از یک گاز تمیز مرطوب، دندان های کودک را پس از شیر خوردن تمیز کرد تا شیر باقیمانده روی سطوح دندانی باعث پوسیدگی دندان نشود؛ همچنین از سن یک سالگی می توان دندان کودکان را با مسواک انگشتی و بدون خمیردندان تمیز کرد. بهتر است از سن سه سالگی، پدر مادر و کودک، همه با هم با یک حالت تفریحی مسواک بزنند، تا بزرگترها مسواک زدن بچه ها را کنترل و اصلاح کنند و کودکان هم با دیدن نحوه مسواک زدن والدین، روش صحیح مسواک زدن را از آنها بیاموزند. با پیشرفت پوسیدگی و تخریب تاج دندان، عفونت به لثه مجاور و عصب دندان رسیده و باعث درد می شود، در این حالت تغذیه کودک مختل شده و تداوم این وضع ممکن است رشد جسمی و روحی کودک را به تاخیر بیندازد.

وجود پوسیدگی دندان از یک سو نشان دهنده نبود مراقبت کافی دندان ها و از سوی دیگر نشان دهنده آینده ای نامطلوب و نگران کننده برای دورنمای سلامت دهان در سال های آتی این کودکان است. پوسیدگی دندان های شیری اغلب به دلیل نبود مراقبت اتفاق می افتد و اغلب خانواده ها معتقدند چون این دندان ها می افتد، هیچ اقدامی برای ترمیم یا معالجه آنها لازم نیست. با استفاده از این روش، اغلب کودکان از سن 6 سالگی قادر خواهند بود که به تنهایی مسواک زدن را با روش صحیح انجام دهند و همیشه از داشتن دندان های زیبا و سالم لذت ببرند. پوسیدگی دندان در همه افراد، به ویژه کودکان قابل پیشگیری است و مراقبت روزانه از دندان کودکان بایستی از زمان رویش نخستین دندان در دهان کودک آغاز شود.

ترمیم پوسیدگی دندان چرا و چگونه انجام می شود ؟

  در اینجا نحوه عملکرد ترمیم دندان پوسیده  ، این که چرا این کار یک اتفاق سخت و ناراحت کننده نیست ، و این که چرا نباید در در مواقع لازم  در انجام آن تردید کنیم، را برای شما توضیح می دهیم. در نهایت ، ماده پر کننده کامپوزیت حفره پوسیدگی را کاملاً پر کرده ، پس از اندکی تراش سطحی به حالت طبیعی دندان تبدیل می شود و عملکرد دندان به گونه ای موثر به شکل اول بر می گردد.  آنها بسیار بادوام بوده و می توانند تا ۱۵ سال با بهداشت دهان و دندان بسیار مناسب عمر داشته باشند (با رعایت بهداشت دهان و دندان ضعیف ، دوام آنها بسیار کوتاهتر است. ابتدا دندانپزشک اطراف دندان های پوسیده شده یا دندان هایی را که باید تحت درمان قرار بگیرند را با استفاده از بی حسی موضعی که به منطقه تزریق می شود ، بی حس می کند.

  بدیهی است ، شما باید همه تلاش خود را انجام دهید تا از بروز پوسیدگی ها جلوگیری کنید ، اما ترمیم دندان بدان معنی نیست که دیگر دنیا برای شما به آخر رسیده!. پس از سالها تحقیق ، دریافته شده است که جیوه تنها عنصری است که این فلزات را به هم وصل می کند به گونه ای که به راحتی با یک حفره دندان چفت شود.   این می تواند اعصاب درونی را در معرض خطر قرار دهد ، یکپارچگی ساختاری دندان را به خطر بیاندازد یا به مکانی برای عفونت مداوم تبدیل شود.   در آخر با ابزارهایی روی آن شکل می دهد و متناسب با خطوط بقیه دندان ها ، خطوطی روی آن حک می کنند و مطمئن می شود که برای جویدن آماده است. جیوه که حدود ۵۰ درصد از ترکیب آن را تشکیل می دهد ، برای اتصال فلزات به یکدیگر و تأمین یک پر کردن قوی ، سخت و بادوام استفاده می شود.

  به هر صورت ، برخی ها از پر کردن دندان برداشت های غریب و غریب دارند و یا تصور می کنند این کار دردناک و بسیار ناراحت کننده است. در طی مراحل پر کردن ، دندانپزشکان معمولاً قبل از پر کردن پوسیدگی های سیاه رنگ داخل بخش تخریب شده را با فرزها پاکسازی می کنند. هنگامی که جیوه در مواد آمالگام دندان با مواد دیگر ترکیب می شود ، ماهیت شیمیایی آن تغییر می کند ، بنابراین اساساً بی ضرر است. بعد از اینکه دندانپزشک پوسیدگی های دندان شما را برطرف کرد و دندان را آماده کرد ، مواد پر کردن را داخل یا روی آن قرار می دهد. متاسفانه ، با این حال ، این امر باعث می شود که مردم احساس کنند که روند انجام ترمیم دندان پوسیده ، شکلی تخریب کننده دارد.

آنها استحکام و یکپارچگی دندان را به شکل اولیه باز می گردانند و از ورود مجدد پوسیدگی به منطقه آسیب پذیر جلوگیری می کنند.

منبع